روایت‌ها و دانستنی‌های مانشافت

بلگراد ۱۹۷۶؛ بازگشت آلمان غربی و شکست در ضربات پنالتی

9 نوامبر 2026تحریریه DFB ایران
بلگراد ۱۹۷۶؛ بازگشت آلمان غربی و شکست در ضربات پنالتی
بلگراد ۱۹۷۶؛ بازگشت آلمان غربی و شکست در ضربات پنالتی

فینالی که با یک ضربه به یاد ماند

آنتونین پاننکا برای قهرمان کردن چکسلواکی توپ را محکم نزد؛ صبر کرد سپ مایر شیرجه بزند و آن را آرام از وسط دروازه عبور داد. با همان ضربه، فینال ۲۰ ژوئن ۱۹۷۶ در بلگراد به پایان رسید: تساوی ۲ بر ۲ پس از وقت اضافه و پیروزی ۵ بر ۳ چکسلواکی در ضربات پنالتی. آلمان غربی که از دو گل عقب‌افتادگی برگشته بود، این بار نتوانست بازگشتش را با جام کامل کند.

برای مدافع عنوان قهرمانی، رسیدن به این نقطه خودش مسیری دشوار داشت. تیم هلموت شون در نیمه‌نهایی هم برابر یوگسلاوی دو گل عقب افتاده و در وقت اضافه ۴ بر ۲ برنده شده بود. فینال بار دیگر همان پرسش را پیش کشید: آیا آلمان غربی می‌تواند فاصلهٔ دوگله را جبران کند؟ پاسخ در جریان مسابقه مثبت بود، اما برای گرفتن جام، آزمون دیگری باقی مانده بود.

بازیکنان آلمان غربی، از جمله فرانتس بکن‌باوئر، پیش از فینال در کنار داور صف کشیده‌اند.

دو گل و پاسخی که زود رسید

چکسلواکی در دقیقهٔ ۸ از اشتباه برتی فوگتس در نزدیکی محوطهٔ جریمه استفاده کرد. مایر ضربهٔ نخست را مهار کرد، اما حمله تمام نشد و یان شوهلیک گل زد. سپس ضربهٔ آزاد ماریان ماسنی به‌طور کامل دفع نشد و شوت کارول دوبیاش در دقیقهٔ ۲۵ اختلاف را به دو گل رساند. آلمان غربی پیش از پایان نیم‌ساعت نخست، برای دومین مسابقهٔ پیاپی در مرحلهٔ نهایی با عقب‌افتادگی دوگله روبه‌رو بود.

واکنش تیم شون این بار طول نکشید. دیتر مولر سه دقیقه بعد روی ارسال راینر بونهوف گل زد و آلمان غربی را به بازی برگرداند. مولر در نیمه‌نهایی، در نخستین بازی ملی‌اش، برابر یوگسلاوی هت‌تریک کرده بود؛ گل فینال شمار گل‌های او در مرحلهٔ نهایی را به ۴ رساند و عنوان آقای گلی را برایش به همراه آورد. این دیتر مولر بود، نه گرد مولر؛ مهاجمی که در دو مسابقهٔ آن تورنمنت نقشی تعیین‌کننده داشت.

یان شوهلیک با دست‌های بالا در زمین می‌دود و بازیکنان دو تیم در پس‌زمینه دیده می‌شوند.

هولتسن‌باین سد ویکتور را شکست

کم شدن اختلاف به معنی تمام شدن کار نبود. ایوو ویکتور، دروازه‌بان چکسلواکی، چند بار مانع گل تساوی شد؛ از جمله برابر ضربهٔ هاینتس فلوهه و ضربهٔ آزاد بونهوف. آلمان غربی هنوز برای رسیدن به وقت اضافه به یک گل نیاز داشت و ویکتور تا واپسین لحظات وقت معمول برتری تیمش را حفظ کرده بود. در آن لحظات، یک کرنر فرصت تازه‌ای برای تیم شون ساخت.

ارسال بونهوف با ضربهٔ سر برند هولتسن‌باین به گل تبدیل شد. آلمان غربی به تساوی رسید و فینال به وقت اضافه کشید. این بار، برخلاف نیمه‌نهایی، گل پیروزی در نیم‌ساعت اضافه از راه نرسید. پس از ۱۲۰ دقیقه، دو تیم همچنان مساوی بودند و برای نخستین بار فینال یک تورنمنت بزرگ ملی با ضربات پنالتی تعیین می‌شد. آنچه آلمان غربی در واپسین لحظات حفظ کرده بود، فرصت قهرمانی بود؛ نه خود قهرمانی.

توپ درون دروازه چکسلواکی است و دروازه‌بان روی زمین و بازیکنان دو تیم در محوطه جریمه دیده می‌شوند.

ضربهٔ چهارم هونس، ضربهٔ پنجم پاننکا

هفت پنالتی نخست گل شد: چکسلواکی چهار ضربه و آلمان غربی سه ضربه را به ثمر رسانده بود. سپس اولی هونس پشت توپ ایستاد و پنالتی چهارم آلمان غربی را به بالای دروازه زد. حالا پاننکا می‌توانست با گل کردن پنالتی پنجم چکسلواکی، مسابقه را تمام کند. پس از بازگشت دوگله و ۱۲۰ دقیقه رقابت، سرنوشت جام به همین یک ضربه رسیده بود.

پاننکا شیوه‌ای را انتخاب کرد که پیش‌تر در تمرین و مسابقه آزموده بود: تأخیر در ضربه و فرستادن آرام توپ به وسط دروازه، وقتی دروازه‌بان به یک سمت شیرجه می‌زند. مایر حرکت کرد و توپ به مرکز دروازه رفت. چکسلواکی قهرمان شد و آن شیوهٔ ضربه زدن با نام پاننکا شناخته شد. تفاوت پنالتی او با یک ضربهٔ معمولی در قدرت شوت نبود؛ در زمانی بود که برای حرکت دروازه‌بان صبر کرد.

آنتونین پاننکا پس از زدن پنالتی روبه‌روی دروازه است؛ توپ در هوا و دروازه‌بان آلمان غربی در حال شیرجه دیده می‌شوند.

صدمین بازی کاپیتان، بدون جام

فرانتس بکن‌باوئر در این فینال صدمین بازی ملی‌اش را انجام داد. قرار بود پنالتی پنجم آلمان غربی را او بزند، اما ضربهٔ ازدست‌رفتهٔ هونس و گل پاننکا نوبت را به کاپیتان نرساند. صدمین حضور او با بازگشت تیم از دو گل عقب‌افتادگی همراه شد، ولی پایانش قهرمانی نبود. فاصلهٔ میان گل هولتسن‌باین و پنالتی پاننکا، تفاوت میان نجات مسابقه و بردن جام را روشن کرد.

مرحلهٔ نهایی یورو ۱۹۷۶ با حضور چهار تیم در یوگسلاوی برگزار شد و هر چهار مسابقهٔ آن به وقت اضافه رفت؛ فقط فینال به ضربات پنالتی رسید. بلگراد نقطهٔ پایانی تورنمنتی بود که هیچ مسابقه‌اش در ۹۰ دقیقه تعیین تکلیف نشد. برای آلمان غربی، خاطرهٔ آن شب هم بازگشت را در خود دارد و هم شکست را: تیمی که در جریان بازی تسلیم نشد، اما در آخرین ضربه، جام را به حریف واگذار کرد.